Leonora Carrington is de meest onderschatte kunstenares die ik kende. Ik zeg kende, omdat ze een maand geleden is overleden. Op 93-jarige leeftijd. Weinig mensen zullen van Leonora Carrington hebben gehoord. Ik ook niet, tot ik een stuk las van Charlotte Mutsaers (ik meen in Kersebloed) waarin ze haar liefde voor het werk en de persoon Carrington prachtig onder woorden brengt. Na lezing van het stuk ben ik op zoek gegaan naar werk van deze Britse surrealiste. En dat bleek geen sinecure. Zelfs in de ramsj was er niets van haar te verkrijgen. Uiteindelijk kreeg ik via een Amsterdams antiquariaat een mooi overzichtswerk in handen. Carrington en haar werk hebben me niet meer losgelaten. Een boek om veel in te bladeren.

Leonora Carrington was de dochter van een rijke textielhandelaar. Ze volgde de kunstacademie in Florence en de Londense opleiding van de Franse schilder Amédée Ozenfant. Opvallend in haar leven is dat ze continue omringd is geweest door grote schrijvers, intellectuelen en kunstenaars. En dat is zichtbaar in haar werk. Al op jonge leeftijd werd ze verliefd op Max Ernst. De kunstenaar en schrijver die haar vervolgens in contact bracht met niet de minsten uit het Parijse kunstenaarsleven. Zo leerde ze Pablo Picasso, Joan Miró, Marcel Duchamp, Man Ray en andere moderne kunstenaars kennen. Het inspireerde haar, maar nog veel belangrijker en opvallender: ze koos volledig haar eigen weg. Ze was van niemand onder de indruk. Door de oorlog en haar relatie met Ernst, moest ze vluchten uit Frankrijk. Ze kwam in Spanje terecht en daar ging het mis. Ze belandde in een gesticht en heeft daar later een indrukwekkend boek over geschreven, getiteld Down below. In Madrid leerde ze een Mexicaanse diplomaat kennen. Een tijdje woonden ze in New York, om uiteindelijk in Mexico te belanden. Daar leefde en werkte ze de rest van haar leven, onder meer met de Hongaarse fotograaf Emeric Weisz en Octavio Paz.

Eigenzinnig en avontuurlijk, zo kan het leven van Leonora Carrington het best gekarakteriseerd worden. Eigenzinnig in het spel dat ze speelde. Ze verzette zich tegen elke poging die anderen ondernamen om de diepere lagen in haar werk aan te boren. ‘De interpretatie is iets wat zich afspeelt in het hoofd van de kijker’, zo vond ze, diep oprecht. Komisch, kleurrijk, confronterend, naïef en onheilspellend. Het zijn niet meer dan woorden die proberen het werk van Carrington te karakteriseren. Mooier is wat ze er zelf aan het einde van haar leven over zei: ‘Negentig jaar om erachter te komen dat we naakte apen zijn die weinig weten van het leven en nog veel minder van de dood.’